«Ποιός δεν είναι νεοφιλελεύθερος σήμερα;»

Μπάμπε, Νικολέττα; Babe, Nikoleta

dc.contributor.author	Μπάμπε, Νικολέττα	el
dc.contributor.author	Babe, Nikoleta	en
dc.date.accessioned	2025-10-02T08:15:09Z
dc.date.available	2025-10-02T08:15:09Z
dc.identifier.uri	https://dspace.lib.ntua.gr/xmlui/handle/123456789/62583
dc.identifier.uri	http://dx.doi.org/10.26240/heal.ntua.30279
dc.rights	Αναφορά Δημιουργού-Μη Εμπορική Χρήση-Όχι Παράγωγα Έργα 3.0 Ελλάδα	*
dc.rights.uri	http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/3.0/gr/	*
dc.subject	Τίρανα	el
dc.subject	Μετασοσιαλιστική πόλη	el
dc.subject	Συλλογική μνήμη	el
dc.subject	Νεοφιλελευθερισμός	el
dc.subject	Εξουσία	el
dc.subject	Tirana	en
dc.subject	Post-socialist city	en
dc.subject	Collective memory	en
dc.subject	Neoliberal	en
dc.subject	Power	en
dc.title	«Ποιός δεν είναι νεοφιλελεύθερος σήμερα;»	el
dc.title	«Who is not a neoliberal today?»	en
dc.type	Διάλεξη
heal.type	learningMaterial	el
heal.secondaryTitle	Η μετασοσιαλιστική πόλη των Τιράνων ως ένα συγκρουσιακό πεδίο εξουσίας και ασύμφωνης κληρονομιάς.	el
heal.secondaryTitle	The post-socialist city of Tirana as a contested site of power and dissonant heritage.	en
heal.classification	Αρχιτεκτονική	el
heal.classification	City planning -- Albania -- Tirana	en
heal.language	el	el
heal.access	campus	el
heal.recordProvider	ntua	el
heal.publicationDate	2025-09-18
heal.abstract	Η παρούσα ερευνητική εργασία εξετάζει τον τρόπο με τον οποίο πολιτικές εφαρμόζονται και επιβάλλονται στον χώρο της πόλης, σε ένα μετασοσιαλιστικό πλαίσιο ραγδαίων μεταβολών και μεταρρυθμίσεων. Η Αλβανία, το τελευταίο σοσιαλιστικό κράτος της Ευρώπης και των Βαλκανίων, μετά την πτώση του καθεστώτος, εισέρχεται σε μία χαοτική περίοδο «χωροχρονικής συμπίεσης», έντονης αστάθειας και εσωτερικής διαμάχης, με επιβαλλόμενους και επιβλεπόμενους πολιτικούς, οικονομικούς και κοινωνικούς μετασχηματισμούς, που στις υπόλοιπες Δυτικές κοινωνίες διαρκούν δεκαετίες. Η «κληρονομιά» του υπαρκτού σοσιαλισμού, η απομόνωση της χώρας, σε συνδυασμό με τον έντονο παρεμβατισμό από εξωτερικούς παράγοντες της μεταβατικής εποχής και την επιβολή νέων καταναλωτικών προτύπων, διαμορφώνουν ένα ιδιαίτερα ενδιαφέρον παράδειγμα μίας χώρας που αποτελεί πλέον ένα δυναμικό εργαστήριο εφαρμογής νεοφιλελεύθερων πολιτικών. Η ανάλυση εστιάζει στα Τίρανα, μία πρωτεύουσα που γνωρίζει διαδοχικές φάσεις αναδιάρθρωσης: από την συγκεντρωτική εξουσία του σοσιαλιστικού κράτους σε ένα απολυταρχικό σύστημα αυθαίρετης δόμησης, στην «σταθεροτητοκρατία», και πλέον, στην επικράτηση της «πολιτικής ορθολογικότητας» του νεοφιλελευθερισμού. Το σοσιαλιστικό παρελθόν αντικαθίσταται από καπιταλιστικά πρότυπα, σε ένα πλαίσιο όπου τα υποκείμενα και ο χώρος ορίζονται αποκλειστικά από τους ανταγωνιστικούς όρους της αγοράς, αποδυναμώνοντας και διαβρώνοντας τα κοινά. Σε κάθε μετάβαση, σύμβολα και νοήματα επαναδιαπραγματεύονται. Ο χώρος αποτελεί αναπόσπαστο μέρος αυτών των διαδικασιών, ως πεδίο πολιτικής αντιπαράθεσης και διεκδίκησης. Η κυριαρχία επί του χώρου, και επί των αναπαραστάσεών του, συνδέεται άρρηκτα με την επικρατούσα πολιτική ιδεολογία. Προωθείται μία συστηματική αποσύνδεση από το παρελθόν, μέσω του κυρίαρχου λόγου περί «Διαφθοράς», της «συλλογικής λήθης» και της αποδυνάμωσης συλλογικών ταυτοτήτων. Οι βίαιες πρακτικές άσκησης της εξουσίας στον αστικό χώρο και τα κοινά αποτελούν πράξεις επιβολής στην συλλογική ζωή και την μνήμη. Η διαχείριση της συλλογικής μνήμης και η εμπορευματοποίηση της κληρονομιάς στο νέο περιεχόμενο της «θεαματικής πόλης», αποτελούν εργαλεία για την προώθηση της νέας ταυτότητας και των νέων προτύπων. Οι πραγματικές ανάγκες και απαιτήσεις της κοινωνίας ενσωματώνονται σε ένα κυρίαρχο αφήγημα το οποίο όμως εξυπηρετεί τα συμφέροντα του κεφαλαίου και οδηγεί σε νέες περιφράξεις.	el
heal.abstract	This research paper examines the ways in which policies are implemented and enforced within urban space, in a post-socialist context characterized by rapid transformations and reforms. Albania, the last socialist state in Europe and the Balkans, following the collapse of its regime, entered a chaotic period of «spatiotemporal compression», marked by acute instability and internal conflict, with imposed and monitored political, economic, and social transformations that, in other Western societies, would unfold over decades. The «heritage» of real-existing-socialism, the country’s isolation, combined with intense intervention by external actors during the transitional period and the imposition of new consumerist models, constitute a particularly compelling case of a nation that has become a dynamic laboratory for the implementation of neoliberal policies. The analysis focuses on Tirana, a capital city experiencing successive phases of restructuring: from the centralized authority of the socialist state to an authoritarian system of unauthorized construction, then to a phase of «stabilitocracy» and now to the predominance of the «political rationality» of neoliberalism. The socialist past is replaced by capitalist models, within a framework in which subjects and space are defined exclusively by the competitive logic of the market, thereby weakening and eroding the commons. With each transition, symbols and meanings are renegotiated. Space constitutes an integral part of these processes, functioning as a field of political foment and reclamation. Dominance over space, and over its representations, is inextricably linked to the prevailing political ideology. A s ystematic detachment from the past is promoted through the dominant discourse on «corruption», «collective oblivion» and the weakening of collective identities. Violent practices of power within urban space and the commons constitute acts of assertion on collective life and memory. The governance of «collective memory» and the commodification of heritage within the new framework of the «spectacular city» serve as tools for promoting new identities and norms. The actual needs and demands of society are incorporated into a dominant narrative, which ultimately serves the interests of capital and leads to new enclosures.	en
heal.tableOfContents	_ ΠΕΡΙΛΗΨΗ \| ABSTRACT _ ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1. ΑΠΟ ΤΟΝ ΥΠΑΡΚΤΟ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟ ΣΤΗΝ «ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΣΗ ΤΩΝ ΑΓΟΡΩΝ» _ ΙΣΤΟΡΙΚΑ _ Ο ΥΠΑΡΚΤΟΣ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟΣ _ Η ΜΕΤΑΒΑΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΑΓΟΡΑ ΚΑΙ ΤΟΝ ΝΕΟΦΙΛΕΛΕΥΘΕΡΙΣΜΟ 2. ΟΙ ΧΩΡΙΚΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΜΕΤΑΒΑΣΗΣ \| ΤΑ ΤΙΡΑΝΑ «ΑΠΟ ΤΗΝ ΣΥΝΤΡΟΦΙΚΟΤΗΤΑ, ΣΤΗΝ ΑΠΟΣΤΑΣΙΟΠΟΙΗΣΗ» _ Ο ΧΩΡΟΣ ΩΣ ΠΕΔΙΟ ΑΣΚΗΣΗΣ ΤΗΣ ΕΞΟΥΣΙΑΣ _ Η ΣΟΣΙΑΛΙΣΤΙΚΗ ΠΟΛΗ _ ΚΟΙΝΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΡΑΞΕΙΣ _ Η ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΤΙΚΗ ΠΟΛΗ 3. ΣΥΛΛΟΓΙΚΗ ΜΝΗΜΗ ΚΑΙ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑ \| Ο ΝΕΟΦΙΛΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΟΡΘΟΛΟΓΙΣΜΟΣ _ «ΠΟΙΟΣ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΝΕΟΦΙΛΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΣΗΜΕΡΑ;» _ Η ΘΕΑΜΑΤΙΚΗ ΠΟΛΗ _ ΣΥΛΛΟΓΙΚΗ ΛΗΘΗ / POST-COMMUNIST NOSTALGIA 4. ΤΕΛΙΚΑ \| «BEAUTY IS MUCH MORE INTIMIDATING THAN BRUTALITY»	el
heal.academicPublisher	Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο. Σχολή Αρχιτεκτόνων Μηχανικών. Τομέας Αρχιτεκτονικού Σχεδιασμού	el
heal.fullTextAvailability	false